“𝑪𝒉𝒂̣̂𝒎 𝒏𝒐́𝒊”– từ khóa khiến biết bao gia đình đứng ngồi không yên trong những năm tháng đầu đời của con. Trong các buổi đánh giá chuyên sâu tại Viện Tâm lý Giáo dục BrainCare đội ngũ chuyên gia thường xuyên tiếp nhận những băn khoăn của cha mẹ:
“𝐶𝑜𝑛 𝑛ℎ𝑎̀ 𝑡𝑜̂𝑖 𝑐ℎ𝑎̣̂𝑚 𝑛𝑜́𝑖, 𝑙𝑖𝑒̣̂𝑢 𝑐𝑜́ 𝑝ℎ𝑎̉𝑖 𝑙𝑎̀ 𝑡𝑢̛̣ 𝑘𝑦̉ 𝑘ℎ𝑜̂𝑛𝑔?”.
Thấu hiểu những trăn trở đó, BrainCare muốn cùng cha mẹ làm rõ một sự thật: Không phải mọi sự chậm trễ về ngôn ngữ đều giống nhau. Có những trường hợp con chỉ cần thêm thời gian để “bật âm”, nhưng cũng có những sự chậm trễ là dấu hiệu cảnh báo sớm của trẻ có rối loạn phổ tự kỷ.
Có một ranh giới mong manh giữa việc con chỉ đơn thuần chậm nói và những rào cản của rối loạn phổ tự kỷ (RLPTK) mà nếu không được đánh giá bởi những chuyên gia, cha mẹ rất dễ bỏ lỡ. Việc nhận diện đúng tình trạng ngay từ sớm không chỉ giúp cha mẹ trút bỏ những lo âu vô hình mà còn là cơ hội để con nhận được sự hỗ trợ phù hợp nhất trong “giai đoạn vàng” dưới sự tư vấn chuyên môn của các chuyên gia.
Cha mẹ cùng BrainCare tìm hiểu các tiêu chí cụ thể để phân biệt rõ ràng hai trường hợp này qua bài viết dưới đây nhé.
Nội dung chính
5 Tiêu chí quan trọng để nhận diện sự khác biệt
Quan sát con qua những phản ứng tự nhiên hàng ngày là cách tốt nhất để cha mẹ hiểu khó khăn thực sự mà con đang gặp phải:
𝑮𝒊𝒂𝒐 𝒕𝒊𝒆̂́𝒑 𝒃𝒂̆̀𝒏𝒈 𝒎𝒂̆́𝒕:Đây là dấu hiệu dễ quan sát nhưng rất quan trọng. Những em bé chậm nói đơn thuần vẫn duy trì giao tiếp mắt rất tốt, con biết nhìn sâu vào mắt cha mẹ khi muốn đòi hỏi hoặc chia sẻ một niềm vui nhỏ. Trong khi đó, con có rối loạn phổ tự kỷ thường có giao tiếp mắt kém, thường né tránh hoặc nhìn đi chỗ khác dù cha mẹ đang cố gắng tương tác trực diện.
𝑲𝒉𝒂̉ 𝒏𝒂̆𝒏𝒈 𝒕𝒖̛𝒐̛𝒏𝒈 𝒕𝒂́𝒄 𝒄𝒉𝒖̉ đ𝒐̣̂𝒏𝒈:Trẻ chậm nói đơn thuần có xu hướng tương tác rất linh hoạt. Dù chưa nói được, con vẫn biết cách kéo tay cha mẹ đến nơi có món đồ mình thích, biết dùng hành động để thay thế lời nói. Ngược lại, trẻ có rối loạn phổ tự kỷ thường tương tác thụ động, con có xu hướng thu mình và một mình chìm trong thế giới của bản thân.
𝑲𝒉𝒂̉ 𝒏𝒂̆𝒏𝒈 𝒏𝒈𝒉𝒆 𝒉𝒊𝒆̂̉𝒖 𝒍𝒐̛̀𝒊 𝒏𝒐́𝒊:Cha mẹ có thể nhận thấy biểu hiện này thông qua việc chỉ dẫn đơn giản bằng lời nói và quan sát con phản ứng. Trẻ chậm nói đơn thuần vẫn thấu hiểu ngôn ngữ rất tốt, con thực hiện đúng các yêu cầu như “lấy cho mẹ cái mũ” hay “đi dép vào để đi chơi”. Với trẻ có rối loạn phổ tự kỷ, việc hiểu các yêu cầu thường gặp nhiều khó khăn, khiến trẻ không có phản ứng phù hợp với yêu cầu của cha mẹ.
𝑺𝒖̛̉ 𝒅𝒖̣𝒏𝒈 𝒏𝒈𝒐̂𝒏 𝒏𝒈𝒖̛̃ 𝒄𝒐̛ 𝒕𝒉𝒆̂̉:Những trẻ chậm nói đơn thuần sử dụng các cử chỉ phi ngôn ngữ để biểu đạt nhu cầu thay lời rất tốt, như vẫy tay chào tạm biệt, hoan hô, chỉ trỏ hay gật đầu, lắc đầu rõ ràng. Đối với trẻ có rối loạn phổ tự kỷ, ngôn ngữ cơ thể của bé thường bị chậm hơn nhiều so với lứa tuổi, thậm chí, tình trạng không biết sử dụng ngôn ngữ cơ thể để biểu đạt nhu cầu khá diễn ra khá phổ biến.
𝑩𝒊𝒆̂̉𝒖 đ𝒂̣𝒕 𝒄𝒂̉𝒎 𝒙𝒖́𝒄:Trẻ chậm nói đơn thuần thể hiện tình cảm rất rõ nét, như mừng rỡ chạy ra đón khi cha mẹ đi làm về hoặc hào hứng khi có bạn sang chơi. Ngược lại, trẻ có rối loạn phổ tự kỷ dường như ít quan tâm đến sự hiện diện hay trạng thái tình cảm của người đối diện.
BrainCare tin rằng:
Cha mẹ thân mến, chỉ khi hiểu mới có thể thương. Mỗi em bé đều có một nhịp điệu phát triển riêng biệt, tuy nhiên, việc phân biệt đúng tình trạng của bé giúp cha mẹ có những hành động phù hợp và kịp thời để hỗ trợ cho con, giúp con phát triển tối ưu. BrainCare tin rằng sau bài viết này, phụ huynh đã có những thông tin hữu ích để nhận diện được những khác biệt ở trẻ chậm nói đơn thuần và trẻ có rối loạn phổ tự kỷ.
Nếu cha mẹ nhận thấy con có những dấu hiệu bất thường như chậm nói, gọi không quay đầu hay nghi ngờ con đang gặp các rối loạn phát triển, đừng chậm trễ, hãy đưa con đi đánh giá càng sớm càng tốt. Viện Tâm lý Giáo dục BrainCare với đội ngũ chuyên gia gồm các Tiến sĩ, Thạc sĩ giàu kinh nghiệm luôn sẵn sàng đồng hành cùng gia đình, để giúp con có một tương lai tươi sáng hơn!𝑆𝑢̛̣ 𝑐ℎ𝑎̂̀𝑛 𝑐ℎ𝑢̛̀ 𝑐𝑢̉𝑎 𝑐ℎ𝑎 𝑚𝑒̣ 𝑐𝑜́ 𝑡ℎ𝑒̂̉ 𝑠𝑒̃ 𝑙𝑎̀𝑚 𝑙𝑜̛̃ 𝑔𝑖𝑎𝑖 đ𝑜𝑎̣𝑛 𝑣𝑎̀𝑛𝑔 𝑞𝑢𝑦́ 𝑔𝑖𝑎́ (0-3 𝑡𝑢𝑜̂̉𝑖) 𝑡𝑟𝑜𝑛𝑔 𝑐𝑎𝑛 𝑡ℎ𝑖𝑒̣̂𝑝 𝑐𝑢̉𝑎 𝑐𝑜𝑛. 𝐻𝑎̃𝑦 ℎ𝑎̀𝑛ℎ đ𝑜̣̂𝑛𝑔 𝑛𝑔𝑎𝑦 ℎ𝑜̂𝑚 𝑛𝑎𝑦, 𝑣𝑖̀ 𝑡𝑢̛𝑜̛𝑛𝑔 𝑙𝑎𝑖 𝑐𝑢̉𝑎 𝑐𝑜𝑛, 𝑐ℎ𝑎 𝑚𝑒̣ 𝑛ℎ𝑒́!
Đánh giá sự phát triển cho trẻ tại BrainCare
Chúng tôi có đội ngũ chuyên gia tâm lý, bác sĩ nhiều năm kinh nghiệm đánh giá, tham vấn, trị liệu, chẩn đoán uy tín, mang đến lợi ích cho khách hàng.
BrainCare hướng tới trở thành một trong những đơn vị dẫn đầu về lĩnh vực đánh giá sự phát triển của trẻ em tại Việt Nam, làm thay đổi thói quen và nhận thức của người Việt Nam trong việc chú trọng sự phát triển của trẻ và tìm kiếm sự trợ giúp khi cần thiết. BrainCare “Vì cộng đồng hạnh phúc hơn từng phút giây”.
Tin tức
Nếu không được đánh giá và can thiệp kịp thời, trẻ ADHD lớn lên sẽ như thế nào?
7 Tháng Mười Một, 2025
Đọc ngay
Đăng ký tư vấn
Chúng tôi luôn sẵn lòng lắng nghe bạn, hãy sẻ chia với chúng tôi nhé!
