“Cứ đến 10 giờ tối, đi khi cả nhà đã chuẩn bị đi ngủ thì con lại bắt đầu chạy nhảy, lục đục đồ chơi khắp phòng. Em đã thử nhiều cách nhưng con vẫn cứ thức và chạy nhảy chơi không ngừng. Nhìn con như vậy trong khi mình thì kiệt sức sau một ngày dài đi làm, em thấy mệt mỏi vô cùng.”
Đây là tình huống thực tế mà rất nhiều gia đình có trẻ tăng động giảm chú ý (ADHD) đang đối mặt. Giấc ngủ của các con thường không diễn ra theo nhịp sinh hoạt chung của mọi người mà thường khó ngủ, dễ giật mình, không sâu giấc. Thư viện Y khoa Hoa Kỳ tổng hợp nhiều nghiên cứu (Corkum 1998; Fisher 2014…) chỉ ra cứ 10 trẻ có ADHD thì có đến 7 trẻ gặp phải những khó khăn về giấc ngủ, khiến sức khỏe của con và cả sự kiên nhẫn của cha mẹ bị bào mòn mỗi ngày.
Nội dung chính
Vì sao con gặp phải ADHD thường khó vào giấc ngủ?
Các chuyên gia Tâm lý lâm sàng tại Viện Tâm lý Giáo dục BrainCare chia sẻ: Để thực sự hiểu những gì đang xảy ra với con, cha mẹ cần biết rằng hệ thần kinh của trẻ ADHD có những đặc điểm vận hành riêng. Con không hề cố ý bướng bỉnh, mà chính những xáo trộn bên trong đang khiến con khó đi vào giấc ngủ:
𝑸𝒖𝒂́ 𝒏𝒉𝒂̣𝒚 𝒄𝒂̉𝒎 𝒗𝒐̛́𝒊 𝒎𝒐̣𝒊 𝒕𝒉𝒖̛́ 𝒙𝒖𝒏𝒈 𝒒𝒖𝒂𝒏𝒉:Với trẻ em thông thường, một tiếng động nhỏ hay ánh sáng le lói có thể không ảnh hưởng đến giấc ngủ nhưng với trẻ có ADHD, chỉ một tiếng lạch cạch rất nhỏ hay ánh đèn xe hắt qua khe cửa cũng đủ làm con giật mình tỉnh giấc. Một khi đã thức, con rất khó để quay lại giấc ngủ.
𝑻𝒂̂𝒎 𝒕𝒓𝒊́ 𝒍𝒖𝒐̂𝒏 𝒉𝒐𝒂̣𝒕 đ𝒐̣̂𝒏𝒈 𝒍𝒊𝒆̂𝒏 𝒕𝒖̣𝒄:Ngay cả khi đã nằm trên giường, não bộ của con vẫn không ngừng hoạt động. Những suy nghĩ, hình ảnh từ các hoạt động ban ngày cứ nối tiếp nhau hiện ra khiến con thấy tỉnh táo quá mức. Con liên tục tưởng tượng, liên tục đặt câu hỏi trong đầu làm con khó có thể đi vào giấc ngủ.
𝑯𝒐𝒓𝒎𝒐𝒏𝒆 𝒃𝒖𝒐̂̀𝒏 𝒏𝒈𝒖̉ 𝒕𝒊𝒆̂́𝒕 𝒓𝒂 𝒎𝒖𝒐̣̂𝒏:Với một cơ thể bình thường, hormone melatonin giúp gây buồn ngủ thường tiết ra vào khoảng 9 giờ tối. Tuy nhiên, ở trẻ có ADHD, loại hormone này lại tiết ra chậm hơn. Có khi phải đến hơn 11 giờ đêm hoặc 1 giờ sáng con mới bắt đầu thấy buồn ngủ, tạo nên một sự lệch nhịp sinh học rất lớn đối với cả nhà.
𝑵𝒉𝒖̛̃𝒏𝒈 𝒈𝒊𝒂̉𝒊 𝒑𝒉𝒂́𝒑 𝒉𝒐̂̃ 𝒕𝒓𝒐̛̣ 𝒕𝒓𝒆̉ 𝑨𝑫𝑯𝑫 𝒄𝒂̉𝒊 𝒕𝒉𝒊𝒆̣̂𝒏 𝒈𝒊𝒂̂́𝒄 𝒏𝒈𝒖̉ 𝒕𝒂̣𝒊 𝒏𝒉𝒂̀Để giúp trẻ ADHD cải thiện giấc ngủ, các chuyên gia tại BrainCare gợi ý cha mẹ áp dụng một số phương pháp như:
Lưu ý về thực phẩm và đồ uống
Chế độ ăn uống buổi chiều và tối ảnh hưởng trực tiếp đến giấc ngủ của trẻ, đặc biệt là với trẻ ADHD. Cha mẹ cần hạn chế tối đa các nguồn thức ăn hoặc đồ uống chứa đường và caffeine như nước ngọt có ga, sữa có đường hay nước hoa quả… Những thực phẩm giàu năng lượng này khiến con thêm tỉnh táo và việc đi vào giấc ngủ trở nên khó khăn hơn.
Rời xa thiết bị điện tử trước khi ngủ
Trước khi ngủ khoảng 2 tiếng, cha mẹ nên tắt tivi, điện thoại hoặc máy tính bảng. Ánh sáng xanh từ các màn hình này ngăn cản sự tiết ra của hormone melatonin, làm não bộ của con luôn trong trạng thái tỉnh táo giả tạo. Thay vì để con xem hoạt hình, cha mẹ có thể cùng con trò chuyện nhẹ nhàng hoặc đọc những cuốn sách tranh để xoa dịu tâm trí con.
Tạo không gian ngủ an toàn và dễ chịu
Vì con rất nhạy cảm, cha mẹ cần chú ý điều chỉnh phòng ngủ để con cảm thấy được bảo vệ và thư giãn mỗi khi đi ngủ:
Sử dụng đèn ngủ ánh sáng vàng dịu giúp con có cảm giác ấm áp, an toàn hơn trong bóng tối nhưng vẫn không gây chói mắt hay khó chịu. Tránh dùng ánh sáng trắng quá mạnh vì dễ làm con tỉnh táo và khó ngủ sâu. Loại bỏ những yếu tố gây kích thích hoặc khiến con sợ như đồ chơi có hình thù kỳ lạ, bóng đổ trên tường, hoặc đồng hồ phát ra tiếng tích tắc lớn. Những chi tiết nhỏ này đôi khi lại khiến trẻ tưởng tượng và lo lắng nhiều hơn vào ban đêm. Tạo không gian yên tĩnh, mềm mại và dễ chịu với chăn, ga, gối sạch sẽ, êm ái. Một chiếc gối quen thuộc hoặc thú bông con thích cũng có thể giúp con cảm thấy an tâm hơn khi ngủ. Giữ nhiệt độ phòng ổn định, thoáng mát (không quá nóng hoặc quá lạnh). Một môi trường dễ chịu sẽ giúp con dễ thư giãn và đi vào giấc ngủ nhanh hơn. Duy trì sự quen thuộc trong không gian ngủ: hạn chế thay đổi vị trí giường, đồ đạc liên tục. Trẻ thường cảm thấy an toàn hơn khi mọi thứ xung quanh “giống như mọi ngày”. Cha mẹ cũng có thể mở nhạc không lời hoặc âm thanh trắng ở mức nhỏ để tạo cảm giác dễ chịu, giúp con bớt tập trung vào những âm thanh bất chợt bên ngoài. Trước khi ngủ, dành vài phút trò chuyện hoặc ôm con để con giải tỏa cảm xúc trong ngày. Khi tâm lý được “xả” ra, con sẽ ngủ nhẹ nhàng hơn thay vì mang theo lo lắng vào giấc ngủ.Xây dựng thói quen đi ngủ đúng giờ
Não bộ của con cần những tín hiệu lặp đi lặp lại để hiểu rằng đã đến lúc nghỉ ngơi. Cha mẹ cố gắng duy trì một khung giờ cố định và một chuỗi hành động giống nhau mỗi tối như: vệ sinh cá nhân -> mặc quần áo thoải mái -> nghe nhạc không lời -> ngủ. Sự ổn định này giúp con cảm thấy an toàn và đi vào giấc ngủ hơn.
BrainCare hiểu rằng:
Với những trẻ có đặc điểm tăng động giảm chú ý, hành trình đi vào giấc ngủ có thể khó khăn hơn, nhưng điều đó không có nghĩa là không thể cải thiện. Những thay đổi nhỏ trong thói quen sinh hoạt, môi trường ngủ và cách tương tác mỗi tối chính là nền tảng giúp con dần tìm lại nhịp nghỉ ngơi tự nhiên của mình.
Nếu cha mẹ thấy con có những biểu hiện khác thường như chậm nói, gọi không quay đầu, đi nhón chân, chạy nhảy không ngừng,…hoặc nghi ngờ con có rối loạn phát triển như tự kỷ, tăng động giảm chú ý… Hãy đưa con đến đánh giá chuyên sâu tại Viện Tâm lý Giáo dục BrainCare càng sớm càng tốt. Với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm, BrainCare sẽ giúp cha mẹ đánh giá chính xác tình trạng của con, từ đó tư vấn kỹ càng, giúp cha mẹ xây dựng lộ trình giáo dục tối ưu cho con.Đ𝑢̛̀𝑛𝑔 đ𝑒̂̉ 𝑠𝑢̛̣ 𝑐ℎ𝑎̂̀𝑛 𝑐ℎ𝑢̛̀ 𝑐𝑢̉𝑎 𝑚𝑖̀𝑛ℎ 𝑙𝑎̀𝑚 𝑙𝑜̛̃ 𝑚𝑎̂́𝑡 𝑐𝑜̛ ℎ𝑜̣̂𝑖 𝑝ℎ𝑎́𝑡 𝑡𝑟𝑖𝑒̂̉𝑛 𝑐𝑢̉𝑎 𝑐𝑜𝑛, 𝑐ℎ𝑎 𝑚𝑒̣ 𝑛ℎ𝑒́!
Đánh giá sự phát triển cho trẻ tại BrainCare
Chúng tôi có đội ngũ chuyên gia tâm lý, bác sĩ nhiều năm kinh nghiệm đánh giá, tham vấn, trị liệu, chẩn đoán uy tín, mang đến lợi ích cho khách hàng.
BrainCare hướng tới trở thành một trong những đơn vị dẫn đầu về lĩnh vực đánh giá sự phát triển của trẻ em tại Việt Nam, làm thay đổi thói quen và nhận thức của người Việt Nam trong việc chú trọng sự phát triển của trẻ và tìm kiếm sự trợ giúp khi cần thiết. BrainCare “Vì cộng đồng hạnh phúc hơn từng phút giây”.
Tin tức
3 nhóm triệu chứng đặc trưng của trẻ tự kỷ – Những điều cha mẹ cần lưu ý
15 Tháng Mười, 2025
Đọc ngay
Đăng ký tư vấn
Chúng tôi luôn sẵn lòng lắng nghe bạn, hãy sẻ chia với chúng tôi nhé!
